Jongvolwassene gaat door!

De afgelopen 2 maanden heb ik de eer gehad om voor jullie te schrijven. Ik heb jullie door het doolhof dat zich ‘jeugdhulp’ noemt geleid. Ik heb jullie verhalen laten lezen van mensen die in vergelijkbare situaties zitten. En samen hebben we aangetoond dat er altijd hoop is voor jongvolwassenen, maar dat er nog veel gaten zitten in het Nederlandse jeugdhulpsysteem.

De reacties die ik kreeg over de mail en over Facebook/Twitter waren een grote aanmoediging daarvoor. Ik vind het fijn om te horen dat jullie echt geholpen zijn door het feit dat jullie verhalen horen van mensen die in vergelijkbare situaties als jullie verkeren. Maar weet ook dat alle instanties die we in deze blog gesproken hebben altijd voor je klaar zullen staan.

We kunnen wel zegen dat de verhalen van Vanessa, Peter en Jolanda heel extreem waren. Maar juist uit die extremen moeten we parallellen trekken met onze eigen situatie. Koppel deze aan de instanties waarmee ik kennis maakte en ik hoop dat je verder bent geholpen door mijn blog.

Met mijn post van 9 januari hoop ik sommige mensen een andere kant van de aanslagen in Parijs te laten zien. Een vaak onderbelichte kant, waar tientallen jongeren nu ineens zonder vader/moeder verder moeten. Al deze jongeren moeten in een klap volwassen worden.

Iets wat niet naar voren is gekomen in de blogs maar wat elke ervaringsdeskundige mij vertelde, is dat muziek een hele belangrijke rol heeft gespeeld in het verwerkingsproces. Dit verschilde van house, emo-rock, dance tot Imagine Dragons. Dat is niet heel verwonderlijk aangezien Villa Pinedo en Jeugdriagg ons beiden vertelden dat jongeren iets nodig hebben om hun woede en verdriet in te plaatsen. Muziek is daar perfect voor.

Wat we in de afgelopen 2 maanden ook hebben aangetoond is dat het jeugdhulpsysteem in Nederland nog steeds vaak faalt. Meer dan de helft van de ervaringsdeskundigen die ik heb gesproken hadden niet het gevoel dat instanties echt hun best deden om hun te helpen of ondersteunen. Wat jammer is, aangezien ik ook veel medewerkers van deze instanties heb gesproken, die heel graag willen helpen. Allemaal gedreven mensen die juist van hun beroep houden omdat ze echt mensen willen helpen. Dus wil ik jongeren aanmoedigen om als ze in een benarde situatie zitten en je snel volwassen moet worden, aan te kloppen bij instanties die kunnen helpen. Het maakt niet veel uit wie: je decaan, een online forum (Villa Pinedo), het Ambulatorium, regionale jeugdhulp-instanties en zelfs je vrienden. Ze willen en zullen allemaal helpen.

Ik ga zeker door met deze blog en zal jullie nog regelmatig voorzien van verhalen over ervaringsdeskundigen en interviews met instanties die jongvolwassenen kunnen helpen.

Het drama van het begaafde kind

Terwijl ik deze blog aan het schrijven was werd ik door een eerdere bron Jolanda Jouvenaar (van het 16-jarige huwelijk) op een zeer interessant boek gewezen. Graag zou ik daar een paar dingen uit halen om jullie misschien te helpen en de situatie van veel jongvolwassen beter te leren begrijpen.

Het boek is geschreven door Alice Miller, een Poolse psychologe, en heet “Het drama van het begaafde kind’. Het gaat dieper in op jongeren die zichzelf opwerpen voor hun familie als het in die familie slecht gaat. Waardoor ze, zoals bij veel jongvolwassene, zichzelf vergeten en een deel van hun jeugd missen.
Miller stelt in haar boek dat het vaak mensen met een sterke persoonlijkheid zijn die met problemen aankloppen bij de hulpverlening . Dit zijn mensen die vaak ook fungeren als praatpaal voor vrienden. Zij schrijft dat deze mensen als kind al heel goed waren in het aanvoelen van wat er in hun gezin speelde. Deze kinderen hadden feilloos in de gaten of een van de ouders verdrietig was, of er ruzie werd gemaakt of dat er een ‘probleem’ broertje of zusje was dat alle aandacht naar zich toe trok. Op zeer jonge leeftijd besloten deze kinderen om hun eigen problemen zelf op te lossen. Werden er door ouders hoge verwachtingen aan het kind gesteld, besloten zij te proberen aan die verwachtingen te voldoen. Wanneer een van de ouders door ziekte, sterfte of echtscheiding weg viel uit het gezin, zijn deze kinderen in bijna alle gevallen degene die de rol van de weggevallen ouder als het ware overnemen (parentificatie).

ALice miller

Op een bepaalde manier is deze eigenschap natuurlijk mooi te noemen. Maar helaas wordt deze kracht op volwassen leeftijd een struikelblok. Doordat zij het zorgeloze kind in zichzelf hebben weggestopt, hun eigen behoeften hebben genegeerd, komen zij in een crisis terecht. Dit verschijnsel noemt Alice Miller misschien wel terecht “Het drama van het begaafde kind”. De titel van het boek kan voor verwarring zorgen omdat zij het dus niet heeft over kinderen met een hoog IQ, maar kinderen die de gave hebben zichzelf weg te cijferen.
Deze kinderen voelen op volwassen leeftijd de noodzaak om de wereld te redden en voor iedereen klaar te staan. Vanzelfsprekend gaat dit ten koste van de eigen ontwikkeling.

Ze piekeren veel, spontaan lachen is er vaak niet bij en zijn vaak heel erg perfectionistisch. Ook nemen zij, meer dan goed is voor hen en voor de ander, verantwoordelijkheid die niet bij hen ligt. Gevolg is dat die jongeren niet goed ontdekken wie zij nou zelf zijn en waar hun behoeften liggen.

In geval van echtscheiding is te zien dat de ‘begaafde’ kinderen gaan zorgen voor de ouders en jongere broertjes en zusjes in huis. Ze stellen hun eigen wensen op de achtergrond. Vaak zijn ouders zelf in hun eigen problematiek verwikkeld, waardoor ze deze signalen niet herkennen of werken er zelfs aan mee werken door de volwassen problematiek met het oudste kind in het gezin te bespreken. Gevolg kan zijn dat het kind zich schuldig gaat voelen bij elk gevoel, emotie of wens die het heeft. Het ontbreken van een op emotioneel gebied zorgende ouder (emotionele deprivatie) kan leiden tot grote problemen.

Het boek is natuurlijk geen oplossing voor de vaak complexe problematiek maar het is zeker een aanrader voor mensen die zichzelf herkennen in de beschrijving. Alleen al de herkenning en het gevoel niet de enige te zijn, helpt.

Natuurlijk is het boek en Alice’s uitleg geen oplossing of antwoord voor alle problemen van Jongvolwassene. Maar als je jezelf herkent in de beschrijving moet je het zeker gaan lezen. Vaak helpt herkenning en het gevoel niet de enige te zijn al heel erg bij het verwerken.

Meer informatie over parentificatie vind je bovendien hier:
http://www.nji.nl/nl/Databanken/Classificatie-Jeugdproblemen/D203-Jeugdige-in-de-rol-van-ouder-(parentificatie)

Papa est parti pas Wolinski

Waar het drama voor Parijs en Frankrijk langzaam verwerkt wordt, met protest marsen en de politie die dicht bij de daders komt. Begint de hel voor de kinderen en kleinkinderen pas net.

Rond 11 uur ’s ochtends op woensdag 7 januari drongen 2 schutters het hoofdkwartier van Charlie Hubdo binnen en schoten 12 journalisten en politie agenten neer. Terwijl overal in Europa nu mensen demonstreren voor vrijheid van meningsuiting word er een ding vergeten, de nabestaanden.

Georges Wolinski, een liefdevolle vader, in Frankrijk bekent door zijn cartoons over seks en romantiek, was ook aanwezig bij de desbetreffende redactie vergadering. Hij zou nooit meer thuis terug keren bij zijn familie. Net als veel van zijn collega’s had die kinderen en kleinkinderen.

Papa est parti pas Wolinski

A post shared by Elsa Wolinski (@wolinskiki) on

Daarom stuurde enkele uren na de aanslag, Georges Wolinski’s dochter, Elsa Wolinski  een foto via instagram de wereld in. Het was een foto van de tekenkamer van Wolinski met daarbij de tekst ‘Papa est parti pas Wolinski’, vertaald betekent dat ‘Papa is weg, maar Wolinski leeft voort’.

Deze kinderen vallen nu in een zwart gat. Hun vader keert opeens nooit meer terug en ze staan er alleen voor. De komende jaren worden ze bij elke referentie naar Charlie Hubdo herinnert aan de dag hun vader overleed. Ongetwijfeld zullen de Franse jeugdhulp instanties zeker in dit geval alles doen om de kinderen te steunen. Maar niks kan natuurlijk hun verlies opvullen.

Lees verder: http://www.smh.com.au/world/charlie-hebdo-daughters-instagram-post-a-reminder-of-the-people-behind-the-pencil-20150108-12jzm8.html

Wat vind jij? Moet de media meer aandacht aan de nabestaande besteden?